Mesai kuralları nasıl çalışır

Mesai kuralları ajansınızın vardiya üstü çalışmayı nasıl ücretlendirdiğini tarif eder. Bu sayfa mantığı anlatır; ekranın kullanımı için Kural oluşturma, hazır kurgular için Hazır tarifler sayfasına bakın.

Temel: ücret sabittir

Bir günün ödemesi iki parçadan oluşur:

1. Günlük ücret — vardiya süresi kadar çalışıldığında ödenen sabit tutar.
2. Mesai — yalnızca bir kuralın kapsadığı vardiya üstü saatlerin karşılığı.

Hiçbir kuralın dokunmadığı vardiya üstü her dakika 0 ₺’dir. Yani kural eklemezseniz çalışan 8 saatlik vardiyada 12 saat çalışsa da yalnız günlük ücretini alır. Aynı şey kuralın kapsamadığı saatler için de geçerlidir: 0–2 saat aralığını ücretlendiren tek bir kural varken çalışan 4 saat mesai yaparsa, son 2 saat ödenmez.

Dikkat

Bu, mesai ödemek istemediğinizde işinizi kolaylaştırır ama ödemek istediğinizde kuralın tüm süreyi kapsadığını kontrol etmenizi gerektirir. Canlı önizlemedeki “… saat mesai hiçbir kural kapsamında değil — ödenmiyor” uyarısı tam olarak bunu yakalar.

Kural bir cümledir

Her kural aynı kalıba oturur:

Eğer [alan] [sayı] [birim] [karşılaştırma] → [sıklık] [taban] [değer] [mod]

Örnek: Eğer Günlük Toplam Çalışma 8 saat üstündeyse → her mesai saati için Saatlik ücretin %150’si kadar ödensin.

Koşulun alanı

Alan	Ne ölçer
Günlük Toplam Çalışma	İşe giriş ile çıkış arasındaki tüm süre
Vardiya Sonrası Mesai	Planlanan vardiya bittikten sonraki süre

12 saat çalışılan 8 saatlik bir vardiyada birincisi 12, ikincisi 4 saattir.

Ödemenin üç ekseni

Ödeme kutusundaki üç açılır listenin her biri ayrı bir soruyu yanıtlar.

Sıklık — ne sıklıkta ödenecek?

• Her mesai saati için — tutar her mesai dakikasına yazılır, toplam süreyle birlikte büyür.
• Gün başına bir kez — günün tamamı tek kalem olur; mesai saatleri ayrıca ödenmez.

Taban — neyin üzerinden hesaplanacak?

• Saatlik ücretin % — günlük ücret ÷ vardiya süresi.
• Günlük ücretin % — günlük ücretin tamamı.
• Sabit tutar ₺ — yüzde değil, doğrudan lira.

Mod — nasıl uygulanacak?

• kadar ödensin — hesaplanan tutar doğrudan ödenir.
• zam yapılsın — hesaplanan tutar saatlik ücretin üstüne eklenir.

Aynı örnek gün (1.000 ₺ günlük ücret, 8 saat vardiya, 12 saat çalışma, yani saatlik 125 ₺ ve 4 saat mesai) için karşılıklar:

Sıklık · Taban · Değer · Mod	Mesai saati	Günün toplamı
Her mesai saati · Saatlik ücretin · %150 · kadar ödensin	187,5 ₺	1.750 ₺
Her mesai saati · Saatlik ücretin · %10 · zam yapılsın	137,5 ₺	1.550 ₺
Her mesai saati · Günlük ücretin · %10 · kadar ödensin	100 ₺	1.400 ₺
Her mesai saati · Sabit tutar · 250 ₺ · kadar ödensin	250 ₺	2.000 ₺
Gün başına bir kez · Günlük ücretin · %150 · kadar ödensin	—	1.500 ₺
Gün başına bir kez · Sabit tutar · 500 ₺ · zam yapılsın	—	1.500 ₺
Kural yok	0 ₺	1.000 ₺

Üçüncü satır ajansların en çok sorduğu kurgudur: günlük ücretin %10’u, her mesai saati için. 1.000 ₺’lik bir pozisyonda mesai saati 100 ₺ olur, 4 saat fazla çalışan 400 ₺ alır.

Dikkat

En sık yapılan hata. Gün başına bir kez ile Günlük ücretin % birlikte seçildiğinde yüzde günün tamamının karşılığıdır: %100 hiçbir şeyi değiştirmez, %150 günü 1,5 katına çıkarır, %10 ise günü 100 ₺’ye düşürür. Günlük ücrete küçük bir ekleme yapmak istiyorsanız ya %110 gibi bir değer yazın ya da Sabit tutar ile zam yapılsın’ı birlikte kullanın.

“Arasındaysa” bir bant seçicidir

Koşul alanı Vardiya Sonrası Mesai, sıklık da Her mesai saati için olduğunda karşılaştırma artık evet/hayır testi değildir — hangi mesai saatlerinin ücretlendirileceğini seçer:

• 0 – 2 saat arasındaysa → yalnız ilk iki mesai saati,
• 2 saat üstündeyse → yalnız üçüncü mesai saatinden itibaren,
• 2 saat altındaysa → yalnız ilk iki saat.

Kademeli ücret bu şekilde kurulur: iki kural, iki farklı bant, iki farklı oran. Kural kartındaki sarı not hangi saatlerin kapsandığını cümleyle yazar.

Koşul alanı Günlük Toplam Çalışma olduğunda bant yoktur; kural eşleşirse tüm mesai saatlerine uygulanır.

Birden çok kural

Kurallar listedeki sırayla, yukarıdan aşağıya uygulanır. Sırayı sürükleyerek değiştirebilirsiniz. Her kuralın altındaki Kural Davranışı bölümünde sıranın nasıl yorumlanacağını seçersiniz:

Davranış	Etkisi
Diğer kurallarla birlikte uygula	Bu kuralın etkisi önceki kuralların üzerine eklenir.
Önceki kuralları ez	Eşleşirse kendisinden önceki tüm kuralların etkisi silinir.
İlk eşleşmede dur	Bu kural uygulandıktan sonra alttaki kurallar hiç değerlendirilmez.

Varsayılan Diğer kurallarla birlikte uygula’dır. Bir eşik aşıldığında bütün politikanın yerini alan bir kural yazıyorsanız (örneğin “12 saati geçerse günlük ücret 1,5 katı”) Önceki kuralları ez’i seçin.

Sonraki adım: Kural oluşturma.